ربيع بن أحمد الأخويني البخاري
654
هداية المتعلمين في الطب ( فارسى )
كرمى « 1 » را بنشانذ « 2 » . باز اكر اين تب از غم آمذه بوذ يا از هم ، و بنام هر دو نزديك بوند باز بمعنى مختلف بوند . غم « 3 » از سبب جيزى بوذ كه كم كشته بوذ و هم از قبل جيزى « 4 » كى طلب كنى و نيابى . بس اكر اين كس را كز « 5 » غم يا هم تب آمذه بوذ حال او بخلاف « 6 » آن كس بوذ كتب او از خشم آمذه بوذ ، از بهر آنك بخشم حركت نفس از اندرون « 7 » بسوى بيرون روذ « 7 » ، و بغم « 8 » حركت نفس از بيرون باندرون « 9 » ، و جشمهاء اين كس بمغاكى « 10 » رفته بوذ و كاه جشمهاش جنبان كردذ و كاه بيارامذ و تن او لاغر كردذ از بسيارى انديشه و بيم آن بوذ كه بدق افتد « 11 » همجنان كه آن تب را كه « 11 » از خشم آمذه بوذ بيم آن [ بوذ كه ] « 12 » بتب عفنى افتذ با اماس « 13 » ، و علاج اين كس كه ورا « 14 » تب از غم آمذه بوذ ، شاذى و لهو بوذ و نشاط كه بيش او همىكنند تا آن انديشه او كم كردذ و حيله كند تا بخندذ و دل او خوش كردذ ، و بدان آبزن اندر نشيند كبدو كشك و نيلوبر و بنفشه جوشانيذه بوند « 15 » و جن از ابزن بيرون ايذ روغن « 16 » بنفشه به دو اندر مالند بروغن نيلوبر و نرمنرم بمالند « 16 » و بآهستكى ، و بشتاب و بنيرو نمالند « 17 » تا از تن تحليل نكند « 18 » ، و غذاها ستوذه ( f . 521 ) خورذ جن كوشت جوژه و درّاج و فاخته و كبك و
--> ( 1 ) - ب ه : ظ . عرضى ( 2 ) - افزوده . و ( 3 ) - در « ب ه » كلمهاى ناخوانا افزوده است ( 4 ) - ف : افزوده . بوذ ( 5 ) - ف : كه از ( 6 ) - ف : افزوده . حال ( 7 - 7 ) - ف : سوى بيرون بوذ ( 8 ) - ب ه : و هم ( 9 ) - ف : افزوده . بوذ ب ه : افزوده . رود ( 10 ) - ف : افزوده . اندر ( 11 - 11 ) - ف : چنانكه ان را كه تب ( 12 ) - از « ف » و « ب ه » افزوده شد . ( 13 ) - ف : باماس ( 14 ) - ف : او را ( 15 ) - ف : جوشانيذه بوذ ( 16 - 16 ) - ف : بنفش بذو اندر مالذ و روغن نيلوپر و نرمنرم مالذ ( 17 ) - ف : نمالذ ( 18 ) - ب ه : نيفتد